Αρχική > Περιοχή > Εκδηλώσεις > Έθιμα του Δήμου Μενηίδος

Περιγραφή:

Έθιμα του Δήμου Μενηίδος

►Κόλτε Μπάμπω
Το Κόλτε Μπάμπω είναι έθιμο που γιορτάζεται στις 23 Δεκεμβρίου, δύο μέρες πριν τα Χριστούγεννα. Έθιμο καθαρά Μακεδονικό, παλαιότερα γιορταζόταν μόνο από τους εντόπιους της Καλής, με το πέρασμα των χρόνων καθιερώθηκε σε όλο το χωριό. Μικροί και μεγάλοι συμμετέχουν στο άναμμα της φωτιάς και με αρκετό κρασί και φασολάδα στήνουν το χορό γύρω από τη φωτιά. Έπειτα χορεύοντας γυρίζουν στο χωριό φωνάζοντας «ω,ω, κόλτε μπάμπω». Τα μεσάνυχτα όλοι βγάζουν από τις αυλές τους τις γεωργικές καρότσες, (παλιότερα τα κάρα) και τις συγκεντρώνουν γύρω από τη φωτιά. Το κόλτε τελειώνει το ξημέρωμα, όταν τα παιδιά φεύγουν, για να ψάλουν τα κάλαντα.

Το ίδιο έθιμο τηρούν και στον οικισμό Προφήτη Ηλία. Το κόλτε μπάμπω ξεκινά από την αρχή της νηστείας των Χριστουγέννων, την 15η Νοεμβρίου μέχρι την παραμονή των Χριστουγέννων. Κάθε βράδυ τα μικρά παιδιά έβγαιναν στο μπαλκόνι και φώναζαν «κόλτε μπάμπω», που σημαίνει στα ντόπια «σφάζουν γιαγιά». Με αυτόν τον τρόπο ειδοποιούσαν ότι ο Ηρώδης σφάζει τα μικρά παιδιά, για να σκοτώσει το Μικρό Χριστό, γιατί φοβόταν μήπως του πάρει τη βασιλεία. Ενώ η φωτιά που άναβαν την παραμονή των Χριστουγέννων είχε σκοπό να ζεστάνει το Θείο Βρέφος που θα γεννιόταν σε λίγες ώρες.


►Σούρβα
«Σούρβα» ονομάζεται το έθιμο της Πρωτοχρονιάς που είναι παρόμοιο με το «κόλτε μπάμπω» των Χριστουγέννων. Η διαδικασία είναι πάλι η ίδια, ανάβουν φωτιές και γλεντούν, μόνο που τα εδέσματα τώρα δεν είναι νηστίσιμα. Με το τέλος της βραδιάς τα παιδιά πηγαίνουν να ψάλουν τα κάλαντα της Πρωτοχρονιάς.

►Κουρμπάνι
Το «κουρμπάνι» είναι ένα έθιμο των ντόπιων κατοίκων της Καλής, γιορτάζεται δεκατρείς ημέρες μετά τη γιορτή του Αγίου Αθανασίου, δηλαδή σύμφωνα με το παλιό ημερολόγιο. Είναι ένα είδος προσφοράς στον Άγιο Αθανάσιο και ικεσίας για υγεία και καλή σοδειά. Το κουρμπάνι τελείται στον προαύλιο χώρο της εκκλησίας του Αγίου Αθανασίου, της πρώτης εκκλησίας του χωριού.
Εκεί μαζεύονται οι κάτοικοι και σφάζουν, θυσιάζουν ένα (μαύρο) κριάρι ή και περισσότερα στον Άγιο. Τις περισσότερες φορές τα ζώα που θα σφαγιαστούν τάζονται εκ των προτέρων από κάποιους κατοίκους. Κατόπιν το κρέας τεμαχίζεται και μοιράζεται από σπίτι σε σπίτι, ενώ οι κάτοικοι δίνουν ό,τι έχουν ευχαρίστηση ο καθένας για το καλό του σπιτικού του. Το κρέας αυτό πρέπει να μαγειρευτεί και να φαγωθεί στην κάθε οικογένεια το ίδιο βράδυ.

Πολλά χρόνια πριν ο τότε ιερέας και κάποιοι κάτοικοι του χωριού θέλησαν να καταργήσουν το έθιμο θεωρώντας το ειδωλολατρικό. Τότε στο χωριό έπεσαν πολλά δεινά και άρχισαν σύμφωνα με μια παράδοση να πεθαίνουν νέα ζευγάρια. Κάποιος χωρικός πάντα κατά την παράδοση ονειρεύτηκε τον Άγιο Αθανάσιο που του είπε ότι, για να σταματήσει το κακό, πρέπει να συνεχίσουν το έθιμο οργώνοντας το χωριό γύρω - γύρω τρεις φορές με δίδυμα ζευγάρια μοσχάρια. Οι κάτοικοι μετανόησαν και ξεκίνησαν ξανά το έθιμο το οποίο εφαρμόζουν μέχρι τις ημέρες μας.

Το έθιμο προς τιμή του Αγίου Αθανασίου γιορταζόταν και από τους κατοίκους του Προφήτη Ηλία, όχι μόνο την ημέρα της γιορτής του, αλλά και τις 2 Μαΐου που γιορτάζεται η ανακομιδή των λειψάνων του Αγίου.


►Κλύδωνας
Έθιμο που γιορτάζεται, με μικρές παραλλαγές, τόσο στην Καλή όσο και στον Προφήτη Ηλία στις 24 Ιουνίου, την ημέρα που γιορτάζεται το Γενέθλιο Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου. Την πρώτη μέρα άναβαν φωτιά όπου καίγανε και τα λουλούδια της Πρωτομαγιάς. Νέοι και νέες πηδούσανε πάνω από τις φωτιές και βάζανε σκόρδο πάνω στα νύχια τους για το καλό. Το ίδιο βράδυ τα κορίτσια της γειτονιάς μαζεύονταν και έριχναν μέσα σε ένα μπακιρένιο κατσαρολάκι με χερούλι, που το έλεγαν μπακράκ, λουλούδια, ποιηματάκια και ένα δακτυλίδι. Το σκέπαζαν έπειτα με ένα κόκκινο μαντήλι και το κρεμούσαν σε μια αχλαδιά (στην Καλή) ή σε κληματαριά (στον Προφήτη Ηλία). Την επόμενη μέρα συγκεντρώνονταν ξανά και έβαζαν στο νου τους το νέο που αγαπούσαν. Αυτή που γεννήθηκε πρώτη εκείνη τη χρονιά καλυπτόταν με κόκκινο πανί και άνοιγε το μπακράκ. Έπαιρνε στην τύχη ένα από τα ποιηματάκια και το διάβαζε. Όποια το είχε γράψει ήταν τυχερή, γιατί θα πραγματοποιούνταν η ευχή της. Έπειτα τραγουδούσαν τα στιχάκια.

Αυτό το έθιμο οι κάτοικοι του Προφήτη Ηλία μας το παραδίδουν με το όνομα «κληματαριά» και δεν είναι άλλο απ" αυτό που ονομάζουν στην Καλή έθιμο του «κλύδωνα».


►Απόκριες
Κατά την περίοδο της Αποκριάς οι νέες κοπέλες έπαιρναν πορτοκάλια στην ποδιά τους και τα πρωινά γυρνούσαν από σπίτι σε σπίτι και μοίραζαν τα πορτοκάλια στους ηλικιωμένους. Με την πράξη αυτή έπαιρναν συγχώρεση από τους ηλικιωμένους για κάθε αμαρτία.

Το μεσημέρι όλη η οικογένεια μαζευόταν γύρω από το γιορτινό τραπέζι για το φαγητό. Μετά το γεύμα έβραζαν ένα αυγό και το έκαναν «χάσκα», δηλαδή το κρεμούσαν από κάπου και προσπαθούσαν να το πάρουν με το στόμα, χωρίς να το πιάσουν με τα χέρια όποιος το κατάφερνε και το έτρωγε αυτός θα ήταν ο πιο υγιής.

Την τελευταία Κυριακή της Αποκριάς καρναβάλια γυρνούσαν στο χωριό. Περνούσαν από κάθε σπίτι και οι οικοδεσπότες τους πρόσφεραν αυγά. Η πεθερά που είχε αρραβωνιασμένο γιο μαζί με τα δώρα που έπαιρνε για τη νύφη της πήγαινε και ένα μαστιχένιο χαλβά με πολύχρωμες καραμέλες, τον κρεμούσαν με μια στριμμένη κλωστή από το ταβάνι και όταν τον άφηναν, ο χαλβάς άρχιζε να κάνει σβούρες. Όποιος ελεύθερος μπορούσε να τον δαγκώσει, έλεγαν ότι πρόκειται να αρραβωνιαστεί. Στις πλατείες γινόταν μεγάλο γλέντι με όργανα.

Προσβασιμότητα:

Μεταφορά:

Έθιμα του Δήμου Μενηίδος
visitpella

Τιμολόγιο:

Ευκολίες:
Περισσότερες πληροφορίες στην ιστοσελίδα του Δήμου Μενηίδος  www.dimosmeniidos.gr

Η παρούσα εκδήλωση διοργανώνεται στην τοποθεσία:
Γιαννιτσά

Για επιπλέον πληροφορίες μπορείτε να απευθυνθείτε στο παρακάτω:
[Δεν υπάρχει συνδεδεμένο κέντρο ενημέρωσης]

| More
Αξιοθέατα
Hotspots_in_pella
Τοπική Κουζίνα
Food_in_pella
Εκδηλώσεις στην Πέλλα
Events_in_pella
Ο καιρός στην Πέλλα
Κέντρο Τουριστικής Πληροφόρησης